Η απόφαση ενός ζευγαριού να αποκτήσει παιδί πολλές φορές δεν ακολουθεί εύκολη διαδρομή. Υπάρχουν ζευγάρια που έρχονται αντιμέτωπα με άγχος, αβεβαιότητα και εναλλαγές συναισθημάτων. Η περιγεννητική ψυχολογία προσεγγίζει την υπογονιμότητα ως μια εμπειρία που επηρεάζει την ψυχή, τις σχέσεις και την ταυτότητα του ζευγαριού.
Μελέτες αναφέρουν πως τα ζευγάρια που έχουν δυσκολία στη σύλληψη συχνά αντιμετωπίζουν:
• Άγχος και ματαίωση
Η προσμονή να επιτευχθεί μια κύηση από μήνα σε μήνα τους γεμίζει ελπίδα και όταν αυτό δεν συμβαίνει το άγχος κορυφώνεται.
• Αίσθημα ενοχής και κρίσεις ταυτότητας
Ερωτήματα όπως «γιατί σε εμένα;», «τι έχω εγώ και δεν μπορώ να καταφέρω;» γεμίζουν επικριτικές σκέψεις τα ζευγάρια. Σε έναν βαθμό η ικανότητα τεκνοποίησης συνδέεται με την ταυτότητα του φύλου και την επάρκειά του.
• Ψυχική εξουθένωση και θλίψη
Συναντάται έντονα σε περιπτώσεις που το ζευγάρι έχει μπει σε κύκλο θεραπειών χωρίς αποτέλεσμα, σε αποτυχημένες προσπάθειες ή απώλειες.
• Απομόνωση και κοινωνική απόσυρση
Τα ζευγάρια συχνά αποφεύγουν συναντήσεις με γνωστούς και φίλους ώστε να αποφύγουν άβολες συζητήσεις ή θέματα εγκυμοσύνης που μπορεί να προκαλούν πόνο.
Τα ζευγάρια έρχονται αντιμέτωπα με συνθήκες πρωτόγνωρες για τη σχέση τους. Η περίοδος αυτή χαρακτηρίζεται από:
- Άγχος το οποίο πυροδοτεί εντάσεις και παρεξηγήσεις
- Ευαίσθητες ισορροπίες στη σεξουαλική ζωή του ζευγαριού, καθώς πλέον οι σεξουαλικές επαφές έχουν στόχο τη γονιμοποίηση και όχι τόσο τη σύνδεση και την απόλαυση
- Εσωτερική επίκριση, καθώς ο ένας από τους δύο συντρόφους μπορεί να αισθάνεται περισσότερο την αίσθηση της «ανικανότητας» και της «ανεπάρκειας». Αυτό, αν δεν συζητηθεί, μπορεί να προκαλέσει απόσταση στο ζευγάρι.
Η φροντίδα της ψυχικής υγείας βοηθάει σημαντικά το ταξίδι προς τη γονεικότητα. Ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα, τα ζευγάρια πρέπει να θυμούνται πως η υπογονιμότητα δεν ορίζει την αξία κανενός, δεν θεωρείται αποτυχία και η επικοινωνία των σκέψεων και των εμπειριών στο ταξίδι αυτό είναι πάντα ωφέλιμη.
Αβραάμ Ελένη
Ψυχολόγος – Συστημική Ψυχοθεραπεύτρια
