Η εγκυμοσύνη και η μετάβαση ενός ζευγαριού στην γονεϊκότητα αποτελούν μία από τις σημαντικότερες περιόδους προσαρμογής στην οικογένεια. Συχνά χαρακτηρίζεται ως μεταμορφωτική εμπειρία, η οποία επιφέρει αρκετές αλλαγές. Παρατηρούνται αλλαγές στην αυτοαντίληψη του ζευγαριού, στους κοινωνικούς τους ρόλους και στην καθημερινή τους ρουτίνα. Οι αλλαγές αυτές συχνά συνοδεύονται από άγχος, το οποίο οδηγεί σε συχνότερες συγκρούσεις μεταξύ των συντρόφων.
Σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, το τελευταίο τρίμηνο της εγκυμοσύνης και 3-4 μήνες μετά τον τοκετό, το ζευγάρι διαχειρίζεται θέματα όπως:
- Θηλασμός.
- Πρακτική φροντίδα του παιδιού, η οποία τις περισσότερες φορές αποτελεί άγνωστο μονοπάτι.
- Αλλαγές στις σχέσεις τόσο μεταξύ των δυο συντρόφων όσο και με το ευρύτερο οικογενειακό και κοινωνικό περιβάλλον.
Ο τοκετός, ο θηλασμός, η φροντίδα του παιδιού, η αναστολή εργασίας για ένα διάστημα, καθώς και η μειωμένη ανεξαρτησία και ελευθερία για το πρώτο διάστημα καθιστούν κυρίως τις γυναίκες πιο ευαίσθητες. Η υποστήριξη του συντρόφου επηρεάζει σημαντικά τον βαθμό ευαλωτότητας που η ίδια αισθάνεται και μπορεί να αντιμετωπίσει τις αλλαγές με μεγαλύτερη ευκολία.
Συνήθως, οι γυναίκες αναφέρουν καλή υποστήριξη από:
- Τους συντρόφους τους.
- Γυναίκες του οικογενειακού περιβάλλοντος (αδερφές, μητέρες, γιαγιάδες, θείες).
- Κοινωνικό περιβάλλον (φίλες ή συναδέλφους που έχουν πρόσφατα αποκτήσει παιδί).
- Ομάδες μεταγεννετικής φροντίδας και ειδικούς ψυχικής υγείας.
Αντίθετα, οι άντρες συχνά αισθάνονται μοναξιά, καθώς δέχονται υποστήριξη κυρίως από ειδικούς ψυχικής υγείας και σπανιότερα από άντρες συναδέλφους. Συχνά αντιμετωπίζουν τον δικό τους πατέρα ως παράδειγμα αποφυγής στον ρόλο και στη φροντίδα που έλαβαν ως παιδιά. Στόχος τους είναι να γίνουν πρότυπα πατέρα, συμμετέχοντας ενεργά και ισότιμα στη φροντίδα του παιδιού τους.
Οι άντρες συχνά αποκλείονται από προγεννετικά μαθήματα, ενημέρωση φροντίδας κατά το πρώτο διάστημα, μαθήματα θηλασμού και σχετική βιβλιογραφία για νέους γονείς. Αυτή η ανισότητα μπορεί να επιφέρει επιπλέον φόρτο και ανησυχία στις μητέρες.
Η φροντίδα, η επαρκής ενημέρωση και η συμβουλευτική των νέων γονιών είναι σημαντικές και αναγκαίες. Οι γονείς αντιμετωπίζουν πολλές νέες και άγνωστες σκέψεις, που συχνά προκαλούν άγχος.
Συχνές ανησυχίες περιλαμβάνουν:
- Πώς θα είναι ως γονείς.
- Πώς θα διαχειριστούν την εργασία εκτός σπιτιού.
- Πώς θα αναπροσαρμόσουν τις σχέσεις με τους δικούς τους γονείς.
- Πώς θα επικεντρωθούν στη φροντίδα του παιδιού.
Η σύντομη παραμονή των γυναικών στο νοσοκομείο μετά τον τοκετό συχνά οδηγεί στη γρήγορη επιστροφή με το παιδί στο σπίτι χωρίς αρκετές πρακτικές οδηγίες.
Οι πρώτες εβδομάδες με το παιδί στο σπίτι συνοδεύονται από ανάμεικτα συναισθήματα, όπως:
- Έκπληξη και ενθουσιασμό.
- Αγάπη και σύγχυση.
- Φόβο για τις αλλαγές που έχουν επέλθει στη ζωή τους.
Η πίεση που βιώνουν οι μητέρες σχετικά με τον θηλασμό είναι συχνή, κυρίως από το οικογενειακό και κοινωνικό περιβάλλον. Σε αυτή την κατάσταση, είναι σημαντικό και βοηθητικό ο σύντροφος να είναι απόλυτα σύμφωνος και υποστηρικτικός στη μητέρα και στις αποφάσεις της, ώστε να διατηρήσουν ένα δεμένο και υποστηρικτικό γονεϊκό και συντροφικό ζευγάρι.
